Wereldwijde nieuws over de olie- en gasindustrie en energie op 6 januari 2026: olie en gas, hernieuwbare energie, kolen, elektriciteit, raffinaderijen, grondstoffenmarkten en belangrijke trends in de wereldwijde energiemarkt voor investeerders en marktdeelnemers.
Belangrijkste trends op de wereldwijde energiemarkt
Het jaar 2025 eindigde voor de wereldwijde energie- en grondstoffencomplex (TEK) te midden van tegenstrijdige factoren: de olieprijzen daalden jaarlijks met bijna 20% door zorgen over een overschot aan productie, terwijl aanhoudende geopolitieke spanningen de vraag naar "veilige" activa ondersteunen. Deze combinatie van factoren creëert een twijfelachtig klimaat voor marktdeelnemers en investeerders, die de ontwikkelingen nauwlettend volgen. Deskundigen verwachten dat er in 2026 een overschot aan aanbod op de oliemarkt kan ontstaan, wat een neerwaarts druk op de prijzen kan uitoefenen. Lokale factoren — zoals de aanhoudende westerse sancties (inclusief het EU-embargo op olieproducten uit Rusland) en productieonderbrekingen (ten gevolge van recente aanvallen op verschillende raffinaderijen) — beperken echter de export en voorkomen dat de prijzen instorten, wat vooral hoge marges op dieselbrandstof behouden blijven.
De trends op de gasmarkten veranderen nog sneller: Europa versnelt de afname van pijpleidingleveringen van gas uit Rusland (de doorvoer via Oekraïne is feitelijk beëindigd tegen het einde van 2025) en plant volledig afscheid te nemen van Russisch gas tegen 2028, terwijl het de invoer van LNG verhoogt. Tegelijkertijd herstructureren sommige Aziatische landen hun leveringsroutes als reactie op handelsconflicten, en verminderen zij de inkoop van Amerikaanse LNG door de ingestelde invoertarieven op energiebronnen uit de VS. Ondertussen blijft de wereldwijde vraag naar elektriciteit snel groeien — aangewakkerd door de bloei van datacenters, de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie en de massale elektrificatie van transport en openbare diensten — hetgeen investeringen in hernieuwbare energie en energiesystemen stimuleert. Bovendien helpt de relatief milde winter in Europa aan het begin van het stookseizoen de gasprijzen te stabiliseren en zorgt het voor een stabiliteit in de leveringen, waardoor mogelijke onrust op de markt wordt verzacht.
Oliemarkt: prijzen en prognoses
- Prijsontwikkeling: deskundigen voorspellen dat de olieprijs van Brent in 2026 zal fluctueren tussen ongeveer $60–65 per vat. Verwacht wordt dat de totale aanbod in de komende maanden de wereldwijde vraag met ongeveer 3–4 miljoen vaten per dag zal overschrijden, wat leidt tot het opbouwen van commerciële olievoorraden.
- OPEC+ beleid: het OPEC+ verband onthoudt zich van een verhoging van de productie en handhaaft de geldende productiebeperkingen. Het totale volume van de verlagingen onder de overeenkomst bedraagt ongeveer 3,2 miljoen vaten per dag (ongeveer 3% van de wereldwijde vraag).
- Vraag: de wereldwijde economie vertoont over het algemeen een stabiele groei, wat leidt tot een verdere stijging van de mondiale olieconsumptie met enkele honderdduizenden vaten per dag in 2026. De vraag groeit vooral in Aziatische landen en het Midden-Oosten, terwijl de productie van schalieolie in de VS geleidelijk begint af te nemen.
- Geopolitiek: een mogelijke vreedzame oplossing voor het conflict rond Oekraïne zou het evenwicht op de oliemarkt drastisch kunnen veranderen. Het opheffen van de sancties en de terugkeer van aanzienlijke volumes Russische olie op de wereldmarkt zouden het aanbod vergroten en druk op de prijzen uitoefenen, terwijl het aanhouden van beperkingen de prijzen op een hoger niveau zou blijven ondersteunen.
Gasmarkt: leveringen en vraag
- Pijpleidingleveringen: de export van Russisch aardgas via leidingen naar Europa is eind 2025 met meer dan 40% gedaald door de beëindiging van de doorvoer via Oekraïne. Aangezien de EU van plan is volledig af te zien van invoer van Russisch gas tegen 2028, blijven er slechts enkele alternatieve routes voor leveringen uit Rusland over (voornamelijk via Turkije).
- LNG en alternatieven: Europese landen verhogen scherp hun inkoop van vloeibaar aardgas (LNG) uit de VS, Qatar en andere landen, ter compensatie van de daling van de pijpleidingleveringen. Tegelijkertijd hebben sommige Aziatische landen hun import van Amerikaanse LNG verlaagd vanwege de ingestelde tarieven; de vraag naar vloeibaar gas in China en India daarentegen blijft toenemen, aangezien deze economieën zich willen diversifiëren in hun brandstofbronnen en de energiezekerheid willen versterken.
- Regionale trends: Turkije investeert in de ontwikkeling van gasinfrastructuur en de uitbreiding van opslagcapaciteit om de eigen energiezekerheid te verbeteren. In China wordt verwacht dat de vraag naar aardgas zal toenemen tot 2035–2040, tot ongeveer 620–650 miljard kubieke meter per jaar; dit stimuleert de verdere uitbreiding van nationale gasnetwerken.
Hernieuwbare energie en elektriciteit
- Vraag naar elektriciteit: in veel landen is er een recordgroei in de elektriciteitsconsumptie. In de VS kan de jaarlijkse elektriciteitsconsumptie in 2026 al meer dan 4,2 biljoen kWh overschrijden, dankzij de bloei van datacenters, de invoering van kunstmatige intelligentie, evenals de actieve elektrificatie van transport en gemeentelijke diensten.
- Aandeel van HER: de bijdrage van hernieuwbare energiebronnen aan de wereldwijde opwekking neemt gestaag toe. Verwacht wordt dat tegen 2030 de totale geïnstalleerde capaciteit van "groene" energie meer dan 4,6 TW zal overschrijden (ongeveer 80% van dit volume zal afkomstig zijn van zonne-energiecentrales). In de komende jaren wordt een versnelde groei van de productie op basis van wind- en zonne-energie verwacht, dankzij overheidsstimulansen en de daling van de kosten van technologieën.
- Energieopslag: de implementatie van energiesystemen (industriële batterijen) neemt snel toe. Chinese bedrijven hebben hier een leidende rol; hun export van lithium-ionbatterijen voor stationaire opslag steeg in 2025 met 75%. Wereldwijde investeringen in opslagtechnologieën breiden ook uit en zullen naar verwachting tegen het einde van het jaar meer dan $60 miljard bedragen.
Kolensector
- Wereldvraag: volgens de schatting van het Internationaal Energieagentschap (IEA) bereikte de wereldwijde kolenconsumptie eind 2025 een recordhoogte van 8,85 miljard ton (0,5% meer dan het voorgaande jaar) en zal deze geleidelijk beginnen te dalen tegen het einde van het decennium. Dit zal worden ondersteund door de actieve groei van capaciteiten in hernieuwbare, nucleaire en gasenergie, die geleidelijk kolen uit de energiemix verdringen.
- Regionale dynamiek: in India is de vraag naar kolen gedaald door abnormaal zware regenval en recordopwekking van hydro-elektrische energie, terwijl in de VS, in tegendeel, het gebruik van kolen is toegenomen door de stijgende gasprijzen. China, de grootste kolenconsument ter wereld (zijn consumptie ligt ongeveer 30% boven die van de overige landen), stabiliseerde zijn consumptie in 2025, maar het wordt verwacht dat het aandeel kolen in de Chinese energiemix in de jaren 2030 zal beginnen te dalen.
- Milieu factoren: overheden blijven zoeken naar een balans tussen klimaatdoelen en energiezekerheid. Ondanks strikte regelgeving met een focus op decarbonisatie blijft de kolenindustrie een belangrijk onderdeel van de energievoorziening in verschillende regio's, wat onzekerheid voor investeerders creëert en strategische planning in de energie-sector bemoeilijkt.
Aardolieraffinage en olieproducten
- Tekort aan dieselbrandstof: in 2025 steeg de marges voor dieselraffinage in Europa met ongeveer 30%, ondanks de daling van de olieprijzen. Deze situatie is te wijten aan aanvallen op Oekraïense raffinaderijen en het EU-embargo op olieproducten uit Russische olie. De beperkte aanbieding van dieselfracties ondersteunt hoge prijsverschillen op olieproducten.
- Nieuwe capaciteiten: de lancering van grote nieuwe raffinaderijen in ontwikkelde landen wordt de komende jaren niet verwacht, dus de markt voor olieproducten blijft structureel tekortschieten. Veel analisten geloven dat de extreem hoge raffinagemarges zullen aanhouden totdat er extra verwerkingscapaciteit beschikbaar komt.
- Venezuela: het oliebedrijf PDVSA is genoodzaakt zware olie-restanten in tanks op te slaan, omdat de sancties van de VS de export van Venezolaans bunker- en andere brandstoffen nog steeds beperken. Dit verergert het tekort aan scheepsbrandstof op de wereldmarkt en is vooral voelbaar voor landen die afhankelijk zijn van leveringen uit Venezuela.
Bedrijfsevenementen en projecten
- Contracten en investeringen: grote olie- en gasbedrijven blijven op grote schaal overeenkomsten sluiten voor de ontwikkeling van projecten. Zo ontving het Italiaanse bedrijf Saipem een contract ter waarde van $425 miljoen voor de ontwikkeling van het grootste gasveld Sakarya in Turkije. Het Britse onafhankelijke bedrijf Harbour Energy werd operator van het Mexicaanse olieveld Zama (met een bronnenbasis van ongeveer 750 miljoen vaten) en sloot tegelijkertijd overeenkomsten ter waarde van $3,2 miljard voor de ontwikkeling van projecten in de Golf van Mexico, waardoor het zijn positie in de regio aanzienlijk heeft versterkt.
- Fusies en overnames: in december 2025 verwierf Harbour Energy een 32%-participatie in het Zama-project en verwierf de controle over de activa van het bedrijf LLOG in de Golf van Mexico. Deze transacties hebben Harbour in staat gesteld om operator te worden van maar liefst twee van de grootste onafhankelijke olie- en gasprojecten in deze regio.
- Sancties en vergunningen: regelgevende instanties blijven invloed uitoefenen op de sector. In Servië kreeg de raffinaderij van het bedrijf NIS (onder controle van Gazprom Neft) van OFAC een tijdelijke vergunning, die het mogelijk maakte om de operationele activiteiten tot 23 januari 2026 voort te zetten. Deze stap maakte het mogelijk om het bedrijf weer op te starten na een gedwongen sluiting als gevolg van de sancties van de VS, maar de verdere toekomst van de vergunning blijft onzeker.
Financiële en markt indicatoren
- Beurs trends: de dynamiek van de beursindexen van bedrijven in de energiesector weerspiegelt in het algemeen de situatie op de grondstoffenmarkten. Eind 2025 daalden de belangrijkste beursindexen op het Midden-Oosten als gevolg van de dalende olieprijzen (bijvoorbeeld de belangrijkste index van Saudi-Arabië daalde met ongeveer 1%), en de aandelen van de grootste wereldwijde olie- en gasbedrijven toonden een gematigde daling.
- Monetair beleid: beslissingen van centrale banken hebben directe impact op het investeringsklimaat. Bijvoorbeeld, in Egypte leidde een verlaging van de basisrente met 100 b.p. aan het einde van het jaar tot een stijging van de nationale beursindex met ongeveer 0,9%, wat de binnenlandse vraag stimuleerde. Vergelijkbare versoepelingen van het monetair beleid worden ook besproken in andere opkomende economieën, wat op termijn gunstiger voorwaarden voor bedrijven in de olie- en energiesector zou kunnen creëren.
